Formularz Zgłoszenie rozbiórki (PB-4) składa się do starosty lub prezydenta miasta przed rozbiórką obiektu budowlanego, który nie wymaga pozwolenia na rozbiórkę. Procedura opiera się na milczącej zgodzie — jeśli organ administracji architektoniczno-budowlanej (AAB) nie wniesie sprzeciwu w ciągu 21 dni, możesz zacząć prace. Zgłoszenie jest bezpłatne.
Kiedy wystarczy zgłoszenie, a kiedy potrzebujesz pozwolenia na rozbiórkę?
Wybór między zgłoszeniem a pozwoleniem zależy od dwóch parametrów: wysokości obiektu i jego odległości od granicy działki. Poniżej tabela porównawcza — sprawdź, który tryb dotyczy twojej nieruchomości w 2026 r.
| Przypadek | Wymagana procedura | Formularz |
|---|---|---|
| Budynek/budowla poniżej 8 m wysokości, odległość od granicy ≥ ½ wysokości | Zgłoszenie rozbiórki | PB-4 |
| Napowietrzna linia energetyczna 1 kV – 110 kV | Zgłoszenie rozbiórki | PB-4 |
| Obiekt ≥ 8 m lub bliżej granicy niż ½ wysokości | Pozwolenie na rozbiórkę | PB-3 |
| Obiekt wpisany do rejestru zabytków / Gminna Ewidencja Zabytków | Procedura konserwatorska (nie PB-4) | — |
| Obiekt, na budowę którego nie było potrzebne pozwolenie (np. mała altana) | Brak obowiązku — ani zgłoszenia, ani pozwolenia | — |
Co zawiera formularz PB-4 i jakie dokumenty załączyć?
Formularz PB-4 to urzędowy wzór określony rozporządzeniem Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 16 lutego 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 314). Składa się z kilku sekcji: danych inwestora, opisu obiektu przeznaczonego do rozbiórki oraz terminu planowanych prac.
- Dane inwestora — imię i nazwisko lub firma, adres, numer telefonu/e-mail
- Adres i numer ewidencyjny działki — precyzyjne wskazanie lokalizacji
- Rodzaj, zakres i sposób rozbiórki — opis techniczny (np. „rozbiórka budynku gospodarczego murowanego metodą mechaniczną, pow. zabudowy 48 m², wys. 5,5 m")
- Termin planowanego rozpoczęcia — co najmniej 21 dni od dnia zgłoszenia
- Oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością — jako załącznik (druk PB-5 lub własne oświadczenie)
Jak krok po kroku złożyć zgłoszenie rozbiórki?
Gdzie złożyć PB-4?
Zgłoszenie składa się do organu administracji architektoniczno-budowlanej (AAB) właściwego ze względu na lokalizację obiektu.
- Starosta powiatowy — dla obiektów na terenie gmin wiejskich i miejsko-wiejskich
- Prezydent miasta — w miastach na prawach powiatu (Warszawa, Kraków, Wrocław i inne duże miasta)
- Wojewoda — dla szczególnych kategorii obiektów (drogi krajowe, lotniska, sieci przesyłowe, obiekty wojskowe)
Ile kosztuje zgłoszenie rozbiórki?
Zgłoszenie rozbiórki na formularzu PB-4 jest bezpłatne. Nie pobiera się opłaty skarbowej ani administracyjnej za przyjęcie zgłoszenia. Jedyny koszt może wystąpić przy korzystaniu z pełnomocnika — wówczas zapłacisz 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa na konto urzędu gminy właściwego dla siedziby organu. Sprawdź wcześniej numer konta — każdy urząd może mieć inny.
Kiedy organ może wnieść sprzeciw?
Organ AAB wnosi sprzeciw (w formie decyzji administracyjnej) w trzech głównych przypadkach: zgłoszenie obejmuje obiekt wymagający pozwolenia na rozbiórkę (art. 31 ust. 2 Prawa budowlanego), obiekt jest objęty ochroną konserwatorską lub rozbiórka może negatywnie wpłynąć na środowisko naturalne. Od decyzji o sprzeciwie przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia (Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego lub Wojewody) w terminie 14 dni od jej doręczenia.
Najczęściej zadawane pytania
Czy muszę zgłaszać rozbiórkę starego budynku gospodarczego na wsi?
Zależy od jego wysokości i odległości od granicy działki. Jeśli budynek ma mniej niż 8 m i stoi w odległości co najmniej połowy swojej wysokości od granicy — wystarczy zgłoszenie PB-4. Jeśli na ten budynek nie było potrzebne pozwolenie na budowę (np. mała szopa do 35 m²), możesz go rozebrać bez żadnego zgłoszenia. W razie wątpliwości skonsultuj się ze starostwem powiatowym.
Jak długo mam na rozbiórkę po złożeniu PB-4?
Masz 3 lata od terminu wskazanego w zgłoszeniu jako planowany termin rozpoczęcia prac. Po tym czasie zgłoszenie traci ważność i konieczne jest złożenie nowego formularza PB-4.
Czy mogę złożyć PB-4 online bez wizyty w urzędzie?
Tak. Formularz PB-4 jest dostępny w serwisie e-Budownictwo (wnioski.gunb.gov.pl). Wypełniasz go elektronicznie, podpisujesz Profilem Zaufanym lub podpisem kwalifikowanym i wysyłasz przez ePUAP do właściwego organu. Nie musisz drukować ani przychodzić do urzędu.
Czy zgłoszenie rozbiórki dotyczy tylko domów, czy też np. ogrodzeń lub garaży?
Przepis art. 31 Prawa budowlanego mówi o „budynkach i budowlach". Ogrodzenia, altany i inne niewielkie obiekty, na których budowę nie było wymagane pozwolenie, można rozebrać bez zgłoszenia. Garaż (jako budynek) podlega ogólnym zasadom — sprawdź jego wysokość i odległość od granicy.
Co grozi za rozbiórkę bez wymaganego zgłoszenia?
Przeprowadzenie rozbiórki wymagającej zgłoszenia bez jego złożenia lub przed upływem 21 dni stanowi samowolę budowlaną. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego może nakazać wstrzymanie prac, nałożyć opłatę legalizacyjną, a w skrajnych przypadkach — przywrócenie stanu poprzedniego. Jeśli obiekt już nie istnieje, organ może nałożyć grzywnę.
Czy do zgłoszenia rozbiórki potrzebny jest projekt?
Nie — w przypadku zgłoszenia PB-4 nie jest wymagany projekt rozbiórki ani dokumentacja techniczna. Wystarczy opisowy opis zakresu, miejsca i sposobu wykonania prac. Projekt rozbiórkowy jest obligatoryjny tylko przy pozwoleniu na rozbiórkę (PB-3) dla dużych obiektów.
Kiedy do rozbiórki potrzebne jest pozwolenie, a nie tylko zgłoszenie?
Pozwolenia na rozbiórkę (wniosek PB-3) wymaga rozbiórka obiektów o wysokości 8 m lub większej oraz obiektów, których odległość od granicy działki jest mniejsza niż połowa ich wysokości. Pozwolenia wymują też obiekty zabytkowe i wpisane do rejestru zabytków.
Podstawa prawna i źródła
- Art. 31 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane (Dz.U. z 2024 r. poz. 725 ze zm.)
- Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 16 lutego 2021 r. w sprawie określenia wzoru formularza zgłoszenia rozbiórki (Dz.U. z 2021 r. poz. 314) — wzór PB-4
- ISAP — Dz.U. 2021 poz. 314 — pełny tekst rozporządzenia
- GUNB — wzory formularzy PB — oficjalne pliki do pobrania
- e-Budownictwo — PB-4 online — elektroniczne zgłoszenie
- Powiązane sprawy: zgłoszenie budowy, pozwolenie na budowę, zawiadomienie o zakończeniu budowy, wypis z MPZP