Firma i działalność

Ulga na start ZUS — informator

Zwolnienie z składek społecznych ZUS przez 6 miesięcy dla nowych przedsiębiorców. Płacisz tylko składkę zdrowotną.

Ulga na start to zwolnienie z opłacania składek społecznych ZUS przez pierwsze 6 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej. Przysługuje nowym przedsiębiorcom i obniża koszty startu firmy o ponad 1 600 zł miesięcznie w 2026 r. Płacisz tylko składkę zdrowotną.

Ważne
W 2026 r. z ulgi na start może skorzystać każda osoba fizyczna rejestrująca pierwszą działalność gospodarczą lub wznawiająca firmę po co najmniej 60-miesięcznej przerwie. Nie dotyczy spółek ani wspólników spółek.

Kto może skorzystać z ulgi na start?

Ulga na start przysługuje osobom fizycznym prowadzącym jednoosobową działalność gospodarczą. Warunki są precyzyjnie określone w art. 18 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2024 r. poz. 236):

  • Nowa działalność — nie prowadziłeś DG w ciągu ostatnich 60 miesięcy (5 lat) przed datą rejestracji, LUB
  • Wznowienie po przerwie — poprzednia działalność była zawieszona lub zamknięta co najmniej 60 miesięcy temu;
  • Brak usług dla byłego pracodawcy — w bieżącym ani poprzednim roku kalendarzowym nie wykonujesz czynności wchodzących w zakres Twoich poprzednich obowiązków pracowniczych na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy.
Uwaga
Świadczenie identycznych usług dla byłego pracodawcy pozbawia ulgi ze skutkiem wstecznym. ZUS może nakazać zapłatę wszystkich zaległych składek społecznych za cały okres ulgi — z odsetkami.

Ile składek płacisz w trakcie ulgi na start?

Podczas 6-miesięcznego okresu ulgi jesteś zwolniony ze wszystkich składek społecznych. Obowiązuje wyłącznie składka zdrowotna, której wysokość zależy od wybranej formy opodatkowania.

SkładkaUlga na startMały ZUS (po 6 mies.)Pełny ZUS (po 30 mies.)
Emerytalna (19,52%)zwolniona~89 zł/mies.~838 zł/mies.
Rentowa (8,00%)zwolniona~36 zł/mies.~343 zł/mies.
Wypadkowa (1,67%)zwolniona~8 zł/mies.~72 zł/mies.
Chorobowa (2,45%)niedostępnadobrowolna ~11 złdobrowolna ~105 zł
FP + FSzwolnionezwolnione~107 zł/mies.
Zdrowotnaobowiązkowaobowiązkowaobowiązkowa
Łącznie (bez zdrowotnej)0 zł~133–455 zł~1 360–1 773 zł

Kwoty Małego i pełnego ZUS-u są orientacyjne na 2026 r. i zmieniają się co rok wraz z prognozowanym przeciętnym wynagrodzeniem.

Uwaga
Przez cały okres ulgi na start nie możesz skorzystać z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Oznacza to brak prawa do zasiłku chorobowego, macierzyńskiego i opiekuńczego. Jeśli zależy Ci na ochronie chorobowej od pierwszego dnia, rozważ rezygnację z ulgi i opłacanie Małego ZUS-u od razu.

Jak długo trwa ulga na start?

Ulga na start obowiązuje przez 6 pełnych miesięcy kalendarzowych od dnia rejestracji działalności. Jeśli rejestrowałeś firmę np. 15 marca, ulga trwa do 30 września — bo marzec jest niepełny i nie wlicza się do 6 miesięcy. Po tym czasie automatycznie zaczyna obowiązywać obowiązek opłacania składek.

Porada
Rejestrując firmę pierwszego dnia miesiąca, maksymalizujesz okres ulgi — każdy pełny miesiąc się liczy. Rejestracja np. 1 marca = ulga do 31 sierpnia, a nie do 30 września.

Jak zgłosić się do ZUS i skorzystać z ulgi na start?

Zgłoszenie jest proste i odbywa się razem z rejestracją firmy. Nie musisz składać osobnego wniosku do ZUS — wystarczy właściwie wypełnić CEIDG.

Rejestracja firmy w CEIDG
złóż wniosek rejestracji jednoosobowej działalności gospodarczej przez biznes.gov.pl lub w urzędzie gminy. W formularzu CEIDG-1 wybierz datę rozpoczęcia działalności.
Automatyczne zgłoszenie do ZUS
CEIDG przesyła dane do ZUS; system generuje zgłoszenie ZZA (tylko zdrowotna) z kodem tytułu ubezpieczenia 0570. Sprawdź na PUE ZUS, czy zgłoszenie dotarło.
Jeśli masz inny tytuł ubezpieczenia (np. etat)
złóż formularz ZUA zamiast ZZA. ZUA obejmuje pełne dane ubezpieczeniowe przy jednoczesnym opłacaniu składek z innego źródła.
Opłacaj miesięcznie tylko składkę zdrowotną
przez deklarację ZUS DRA lub przez PUE ZUS (e-składka). Termin: do 20. dnia następnego miesiąca.
Po 6 miesiącach: wyrejestrowanie i nowe zgłoszenie
złóż ZWUA (wyrejestrowanie z ZZA) i nowy ZUA z kodem Małego ZUS-u (0590). Termin: 7 dni od zakończenia ulgi.
Informacja
Jeżeli zmieniasz dane firmy — adres, PKD, formę opodatkowania — pamiętaj o aktualizacji przez zmianę danych w CEIDG. Zmiana formy opodatkowania może wpłynąć na wysokość składki zdrowotnej.

Ulga na start a inne formy opodatkowania?

Wybór formy opodatkowania przy rejestracji firmy jest kluczowy, bo wpływa bezpośrednio na wysokość składki zdrowotnej — jedynego kosztu ZUS w trakcie ulgi na start. Zmianę formy opodatkowania możesz zgłosić przez zmianę formy opodatkowania w CEIDG do 20. dnia miesiąca po pierwszym przychodzie w nowym roku.

Forma opodatkowaniaSkładka zdrowotna (2026 r.)Uwagi
Skala podatkowa (17%/32%)9% dochodu, min. ~381 zł/mies.Odliczenie kosztów; ulga dla młodych
Podatek liniowy (19%)4,9% dochodu, min. ~381 zł/mies.Brak progów, brak ulg osobistych
Ryczałt od przychodów9% od ryczałtowej podstawy (3 progi)Min. ~381 zł / śr. ~620 zł / maks. ~1 240 zł
Karta podatkowaNiedostępna od 2022 r. dla nowych firmTylko dla kontynuujących

Ulga na start vs Mały ZUS vs pełny ZUS — porównanie

Trzy etapy składkowe tworzą tzw. ścieżkę ZUS dla nowego przedsiębiorcy. Łącznie pierwsze 30 miesięcy działalności możesz opłacać obniżone składki.

EtapCzas trwaniaPodstawa wymiaru składek społ.Składki społ. ok.
Ulga na start6 miesięcy— (brak)0 zł
Mały ZUS24 miesiące30% minimalnego wynagrodzenia (~1 275 zł)~133–455 zł/mies.
Pełny ZUSBezterminowo60% prognoz. przeciętnego wynagrodzenia (~3 221 zł)~1 360–1 773 zł/mies.
Porada
Łącząc ulgę na start (6 mies.) + Mały ZUS (24 mies.), przez 2,5 roku zaoszczędzisz nawet 40 000–50 000 zł na składkach społecznych w porównaniu do natychmiastowego pełnego ZUS-u. To jeden z najważniejszych mechanizmów wsparcia nowych firm w Polsce.

Czy mogę zrezygnować z ulgi na start?

Tak. Rezygnacja jest dobrowolna i nieodwołalna dla danego okresu. Wystarczy złożyć ZWUA (wyrejestrowanie z ZZA) i ZUA z kodem Małego ZUS-u (0590). Powody rezygnacji to zazwyczaj chęć uzyskania prawa do zasiłku chorobowego lub macierzyńskiego od pierwszego dnia.

Gdzie złożyć dokumenty?

Wszystkie czynności związane z ulgą na start możesz wykonać zdalnie:

  • Rejestracja firmy online: biznes.gov.pl (CEIDG — wymagany Profil Zaufany lub e-Dowód);
  • PUE ZUS: platforma.zus.pl — zgłoszenia ZUA/ZZA/ZWUA, opłacanie składek, sprawdzenie stanu konta;
  • Osobiście: urząd gminy (CEIDG) lub oddział ZUS — w godzinach obsługi interesantów.
Informacja
Jeśli chcesz udzielić komuś pełnomocnictwa do działania w ZUS w Twoim imieniu (np. biuru rachunkowemu), złóż pełnomocnictwo ZUS na formularzu ZUS-PEL. Pełnomocnik może m.in. składać deklaracje i wnioski przez PUE ZUS.

Działalność nierejestrowana a ulga na start

Jeśli przed założeniem firmy prowadziłeś działalność nierejestrowaną (do limitu 75% minimalnego wynagrodzenia miesięcznie), nie wlicza się to do okresu prowadzenia działalności gospodarczej. Możesz skorzystać z ulgi na start po rejestracji w CEIDG.

Co z zaświadczeniem o niezaleganiu w ZUS?

W trakcie ulgi na start powinieneś terminowo opłacać składkę zdrowotną. Zaległości mogą uniemożliwić uzyskanie zaświadczenia o niezaleganiu w ZUS, które jest wymagane przy przetargach, kredytach lub zamknięciu firmy. Sprawdzaj regularnie stan rozliczeń na PUE ZUS.

Najczęściej zadawane pytania

Czy mogę przystąpić do ubezpieczenia chorobowego w trakcie ulgi na start?

Nie. Ulga na start wyklucza możliwość dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. W tym okresie nie uzyskasz zasiłku chorobowego ani macierzyńskiego. Jeśli to dla Ciebie ważne, możesz zrezygnować z ulgi i od razu opłacać Mały ZUS z ubezpieczeniem chorobowym.

Jak liczyć 60 miesięcy przerwy wymaganych do ulgi?

Od daty zamknięcia lub zawieszenia poprzedniej działalności do dnia rejestracji nowej musi upłynąć dokładnie 60 pełnych miesięcy kalendarzowych. Np. zamknięcie 15 marca 2020 r. → nową firmę możesz zarejestrować najwcześniej 16 marca 2025 r.

Co się stanie, jeśli nie zgłoszę się do ZUS po zakończeniu ulgi?

ZUS może naliczyć zaległe składki pełnego ZUS-u za każdy miesiąc opóźnienia, wraz z odsetkami. Zmiana kodu ubezpieczenia (ZWUA + ZUA) musi nastąpić w ciągu 7 dni od zakończenia ulgi — czyli od pierwszego dnia siódmego pełnego miesiąca.

Czy ulga na start przysługuje przy działalności nierejestrowanej przekształconej w DG?

Tak, jeśli nie prowadziłeś wcześniej zarejestrowanej DG przez 60 miesięcy. Działalność nierejestrowana nie jest traktowana jako DG i nie wyklucza prawa do ulgi.

Czy mogę skorzystać z ulgi na start przy wznowieniu zawieszonej działalności?

Tak, ale tylko jeśli zawieszenie trwało co najmniej 60 miesięcy. Krótsze zawieszenie i wznowienie nie daje prawa do nowej ulgi — ulga na start przysługuje raz (lub po 5-letniej przerwie).

Jak ulga na start wpływa na staż emerytalny?

Okres ulgi na start nie jest wliczany do stażu emerytalnego, bo nie opłacasz składek emerytalnych. Jeśli zależy Ci na każdym miesiącu stażu, możesz zrezygnować z ulgi i od razu opłacać pełne składki — lub wykupić zaległe okresy dobrowolnie, co jednak jest kosztowne.

Czy przy zawieszeniu firmy w trakcie ulgi czas ulgi „zamraża się"?

Nie. Zawieszenie działalności zatrzymuje obowiązek opłacania składek zdrowotnych, ale 6-miesięczny okres ulgi na start biegnie dalej. Zawieszenie nie wydłuża czasu trwania ulgi.

Podstawa prawna i źródła

  • Art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. — Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2024 r. poz. 236 ze zm.) — ISAP
  • Art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 18a ustawy z dnia 13 października 1998 r. — o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 497 ze zm.) — ISAP
  • ZUS.pl — Ulga na start — oficjalny opis i kalkulator składek
  • Biznes.gov.pl — rejestracja DG i CEIDG

Najczęściej zadawane pytania

Czym jest ulga na start ZUS?
Ulga na start to zwolnienie z obowiązku opłacania składek społecznych ZUS (emerytalnej, rentowej, wypadkowej) przez pierwsze 6 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej. W tym czasie płacisz wyłącznie składkę zdrowotną. Podstawa prawna: art. 18 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2024 r. poz. 236).
Kto może skorzystać z ulgi na start?
Ulga przysługuje osobom fizycznym, które po raz pierwszy rejestrują działalność gospodarczą lub wznawiają ją po co najmniej 60-miesięcznej (5-letniej) przerwie. Warunkiem jest też niewykonywanie usług dla byłego pracodawcy tożsamych z obowiązkami pracowniczymi.
Ile można zaoszczędzić dzięki uldze na start?
W 2026 r. ulga eliminuje ok. 1 360–1 773 zł miesięcznych składek społecznych. Przez 6 miesięcy to łączna oszczędność 8 000–10 000 zł w porównaniu do pełnego ZUS-u. Zostaje do zapłaty tylko składka zdrowotna, minimum ok. 381 zł miesięcznie.
Jak długo trwa ulga na start?
Ulga trwa 6 pełnych miesięcy kalendarzowych. Jeśli firma nie została zarejestrowana 1. dnia miesiąca, miesiąc startowy się nie liczy — ulga trwa do końca 6. pełnego miesiąca po rejestracji.
Co po zakończeniu ulgi na start?
Po 6 miesiącach możesz przejść na Mały ZUS (preferencyjne składki od 30% minimalnego wynagrodzenia) przez kolejne 24 miesiące. Wymaga złożenia ZWUA i nowego ZUA z kodem 0590 w ciągu 7 dni od zakończenia ulgi. Dopiero po 30 miesiącach zaczyna obowiązywać pełny ZUS.
Czy ulga na start wlicza się do stażu emerytalnego?
Nie. Przez okres ulgi nie są odprowadzane składki emerytalne, więc czas ten nie wlicza się do stażu pracy uwzględnianego przy obliczaniu emerytury. To jeden z głównych minusów ulgi dla osób planujących długoterminowo.